Druki komunikacyjne, finanse i plany ogólne. Podsumowanie sierpniowego posiedzenia KWRiST

Pilna potrzeba wytycznych w sprawie druków komunikacyjnych

W imieniu strony samorządowej Tomasz Fijołek, Dyrektor ds. legislacji Unii Metropolii Polskich, zgłosił kwestię zasad zamawiania druków komunikacyjnych. W wyniku zmian w rozporządzeniu prawem wyłącznej produkcji przez Polską Wytwórnię Papierów Wartościowych objęto tylko część dokumentów. W odniesieniu do pozostałych samorządy nie dysponują wystarczającymi informacjami technicznymi, aby prawidłowo opisać przedmiot zamówienia w postępowaniach. 

Źródłem tego problemu jest zmiana przepisów w rozporządzeniu i dotyczy to prawa wyłącznej przez PWPW produkcji dokumentów – objęto tym prawem tylko część potrzebnych wydziałom komunikacji dokumentów. Z końcem roku – listopad: Warszawa, Poznań; w grudniu: Białystok – będą nam wyczerpywać się zapasy dokumentów, a samorządy nie mają potrzebnych informacji niezbędnych do prawidłowego opisania przedmiotu zamówienia tych dokumentów, które nie zostały objęte prawem wyłącznym – wskazał Tomasz Fijołek podczas posiedzenia KWRiST. 

Strona samorządowa zwróciła się do rządu o przygotowanie pisemnych wytycznych obejmujących standardy zabezpieczeń, zasady postępowania w okresie przejściowym oraz docelowy model zakupów, w tym formułę centralnego zamawiającego. 

Jesteśmy w sytuacji, w której zmieniony został system i nie mamy zapewnionych warunków technicznych i prawnych do jego wdrożenia. Bez tych informacji już na koniec tego roku szczególnie duże jednostki – zarówno starostwa, jak i miasta na prawach powiatu – będą się zmagały z dużym problemem w kontekście swoich mieszkańców, za który to odpowiedzialność z pewnością poniosą starostowie i prezydenci miast na prawach powiatu. Nie chcemy do tego dopuścić, dlatego z dużym wyprzedzeniem zgłaszamy to stronie rządowej z prośbą o zwołanie odrębnego spotkania, z prośbą o pisemne wskazanie, jak się zachować w tej sytuacji – podsumował Tomasz Fijołek. 

Przedstawiciele rządu poinformowali, że trwają międzyresortowe prace nad tabelą rozbieżności w projekcie reformy systemu dokumentów, a dalsze informacje zostaną przedstawione w kolejnym miesiącu. 

Finanse samorządowe i dochody JST na 2027 rok

Ministerstwo Finansów zapowiedziało przedstawienie kwot dla JST na 2027 r. podczas wrześniowego posiedzenia Zespołu do Spraw Systemu Finansów Publicznych, po zakończeniu prac nad projektem budżetu państwa. 

Resort nie przewiduje na 2027 r. zmian w ustawie o dochodach JST i zaproponował kontynuację dyskusji w grupie roboczej. Strona samorządowa zgłosiła sprzeciw wobec braku korekt systemowych. Wskazała na rosnące wydatki oświatowe, potrzeby ekologiczne, demograficzne oraz koszty utrzymania dróg krajowych w miastach na prawach powiatu. 

Samorządowcy zwrócili także uwagę na obciążenia wynikające z edukacji dzieci uchodźczych i zawnioskowali o odrębne spotkanie w połowie września. Zgłoszony został również postulat zwiększenia środków Funduszu Pracy dla powiatowych urzędów pracy. 

Plany ogólne i gospodarka przestrzenna

Samorządy przedstawiły stan prac nad planami ogólnymi gmin i wskazały na trudności z dotrzymaniem terminu rozliczenia kamienia milowego Krajowego Planu Odbudowy. Do głównych wyzwań należą procedury uzgodnieniowe (m.in. w RDOŚ) oraz liczba sporządzanych dokumentów. 

Strona rządowa poinformowała o obniżeniu progu wymaganego do rozliczenia kamienia milowego do 30% (uchwalono dotąd 702 plany) oraz zapowiedziała kolejną nowelizację przepisów planistycznych. 

Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg

W dyskusji nad nowelizacją ustawy o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg głos zabrał m.in. Marcin Krupa reprezentujący UMP. Samorządy pozytywnie oceniły możliwość dofinansowania inwestycji do 90%, lecz zakwestionowały wyłączenie z naboru miast na prawach powiatu będących siedzibami wojewodów lub władz sejmików. Zwrócono uwagę na potrzebę wsparcia miast zarządzających odcinkami dróg krajowych i wojewódzkich. 

Podczas posiedzenia poruszono także kwestie:

Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP) – strona samorządowa poparła obecny projekt ustawy i zaapelowała o kontynuację prac legislacyjnych. 

Pieczy zastępczej – wskazano na problem niedofinansowania systemu oraz rosnącą liczbę dzieci oczekujących na miejsca zarówno w rodzinnej, jak i instytucjonalnej pieczy zastępczej. 

Współpracy z organizacjami pozarządowymi – Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego zaprezentował dane, według których w 2025 r. samorządy przekazały na zadania realizowane przez NGO 4,7 mld zł. 

Ponadto strona samorządowa wydała opinię negatywną do projektu dotyczącego wskaźników jakości w szpitalach oraz uzgodniła warunkowe opiniowanie zmian w Karcie Nauczyciela.