Ogólne

Projekt zmian Prawa oświatowego z opinią negatywną


1 września 2021

31 sierpnia br. Zespół ds. Edukacji, Kultury i Sportu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego NEGATYWNIE zaopiniował rządowy (Ministerstwo Edukacji i Nauki) projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz o zmianie niektórych innych ustaw (UD228). Powodem są zmiany, które odbierają organom prowadzącym szkoły i przedszkola rolę partnera odpowiedzialnego do tej pory za ich prawidłowe funkcjonowanie, wzmacniając rolę organu nadzoru.

W ocenie strony samorządowej przygotowany przez MEiN projekt zaburza równowagę pomiędzy organem prowadzącym szkołę (np. gminą) a organem nadzoru pedagogicznego (kurator oświaty). O ile bowiem obecnie, przy rozstrzyganiu wielu istotnych dla życia szkoły sprawach wymagane było współdziałanie tych dwóch organów, o tyle projekt znacząco wzmacnia rolę kuratora oświaty degradując jednocześnie organ prowadzący, który ma stać się de facto wykonawcą czynności administracyjnych, ale już nie zarządczych.

Mimo wniosków strony samorządowej, kierowany przez ministra Przemysława Czarnka resort nie przedstawił analiz, z których wynikałaby konieczność wprowadzenia tak daleko idących zmian. 

Przedstawiciele Strony Samorządowej KWRiST wskazywali także, że planowane zmiany odbierają także dyrektorom szkół autonomię, potrzebną do zarządzania placówkami, którymi kierują. – Wejście w życie projektowanej nowelizacji spowoduje, że dyrektor straci rolę menadżera, a stanie się urzędnikiem kuratoryjnym – argumentowała przedstawicielka Unii Metropolii Polskich i Związku Miast Polskich.

Wiele wątpliwości Strony Samorządowej KWRiST budzą też zapisy dotyczące zmiany składu komisji konkursowych w konkursach na dyrektorów placówek (zwiększenie do 5 głosów dla przedstawicieli kuratora, bez konieczności udziału w konkursie wszystkich przedstawicieli, co oznacza, że jeden reprezentant kuratora oświaty może dysponować w komisji konkursowej pięcioma głosami.).

Przedstawiciele strony samorządowej zgłosili także szereg zastrzeżeń do proponowanego w projekcie trybu odwołania dyrektora szkoły w trakcie roku szkolnego (organ prowadzący odwołuje dyrektora szkoły na wniosek kuratora oświaty w terminie 14 dni, jeżeli tego nie uczyni kompetencja do odwołania dyrektora przechodzi na kuratora oświaty). Samorządowcy zwracali m.in. uwagę, że w przypadku zwolnienia dyrektora ze stanowiska w trakcie roku szkolnego, jego odwołaniu się od tej decyzji do sądu i uzyskaniu pozytywnego dla siebie wyroku – to kurator oświaty powinien ponosić odpowiedzialność finansową, np. za wypłatę odszkodowania (a nie JST).

Co więcej resort edukacji – pomimo wielokrotnie powtarzanych przez Stronę Samorządową KWRiST wniosków – nie przedstawił żadnych danych dotyczących przypadków, gdy organ nadzoru pedagogicznego wnioskował do organu prowadzącego o odwołanie dyrektora szkoły. W szczególności nie odniósł się do przypadku Krakowa. Tamtejszy organ prowadzący zrealizował wniosek kuratora oświaty, jak się okazało – niesłusznie. Zwolniony dyrektor skierował bowiem sprawę do sądu. Sąd orzekła natomiast, że Prezydent Miasta nie powinien był realizować zaleceń kuratora, lecz winien sam przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, czy działanie kuratora było słuszne i upoważniało do zwolnienia dyrektora szkoły.

 

Michał Cyrankiewicz-Gortyński

Redaktor