Ogólne

W 2022 r. miasta z całego świata spotkają się w Katowicach


22 października 2021

- Prawie trzy lata temu rozpoczęliśmy starania, by Polska stała się gospodarzem Światowego Forum Miejskiego (WUF). Decyzja o tym, że Katowice zostaną gospodarzem jedenastej sesji WUF, została ogłoszona w maju 2019 r. Wybór naszego Miasta to bez wątpienia wielki zaszczyt i wotum zaufania ze strony naszych partnerów w ONZ. Katowice w ostatniej dekadzie przeszły imponującą przemianę, kiedyś miasto typowo przemysłowe, dzisiaj dynamicznie rozwijające się serce Metropolii z rozbudowanym przemysłem zaawansowanych technologii oraz pełniące ważne funkcje akademickie i kulturowe - mówi Marcin Krupa, Prezydent Katowic.

Katowice są gospodarzem 11 sesji Światowego Forum Miejskiego  – największej na świecie konferencji poświęconej problemom miast, a organizowanej przez agendę ONZ ds. urbanizacji i osiedli miejskich UN-Habitat. Dlaczego wybór padł akurat na Katowice?

Marcin Krupa: Polska, zgłaszając swoją kandydaturę do organizacji tego wydarzenia, przedstawiła dynamiczną zmianę naszego kraju w ostatnich latach. Jako symbol tych zmian zostały pokazane Katowice, które przeszły metamorfozę z miasta przemysłowego w nowoczesne centrum kultury i biznesu.

Rola gospodarza WUF11 podkreśla znaczenie Katowic jako miejsca widocznej i znaczącej transformacji społeczno-gospodarczej oraz gospodarza ważnych wydarzeń. To bez wątpienia wielki zaszczyt dla Polski i wotum zaufania ze strony naszych partnerów w ONZ.

Maimunah Mohd Sharif, dyrektor wykonawcza Programu Narodów Zjednoczonych do spraw Osiedli Ludzkich UN-Habitat, podczas jednej ze swoich wizyt w naszym mieście powiedziała, że Katowice są wspaniałym przykładem regeneracji miasta oraz że nasze doświadczenia będą doskonałym tematem do rozmów.

Przygotowania do wydarzenia wymagały chyba dużo pracy i zaangażowania. To, że Katowice będą gospodarzem 11. sesji Światowego Forum Miejskiego UN Habitat ogłosiło z trzyletnim wyprzedzeniem…

Prawie trzy lata temu rozpoczęliśmy starania, by Polska stała się gospodarzem Światowego Forum Miejskiego. Decyzja o tym, że Katowice zostaną gospodarzem WUF11, została ogłoszona w maju 2019 roku w siedzibie ONZ-Habitat w Nairobi. Oficjalne przekazanie organizacji wydarzenia naszemu miastu miało miejsce podczas 10. sesji Światowego Forum Miejskiego (WUF10), która odbyła się w 2020 roku w Abu Zabi w Zjednoczonych Emiratach Arabskich.

Hasło 11 sesji Światowego Forum Miejskiego brzmi „Zmieniamy nasze miasta dla lepszej przyszłości”. Jak zmieniają się Katowice, jakie działania, programy i plany realizuje miasto, aby mieszkańcom żyło się lepiej?

Katowice w ostatniej dekadzie przeszły imponującą przemianę, kiedyś miasto typowo przemysłowe, dzisiaj dynamicznie rozwijające się serce Metropolii z rozbudowanym przemysłem zaawansowanych technologii oraz pełniące ważne funkcje akademickie i kulturowe. Swój niewątpliwy sukces miasto zawdzięcza skoordynowanym działaniom na poziomie krajowym i lokalnym, oraz zaangażowaniu i determinacji mieszkańców. Procesy transformacji doprowadziły w mieście do głębokiej zmiany struktury przemysłu. Przemysł ciężki został znacząco ograniczony, a w jego miejsce pojawiły się przedsiębiorstwa zaawansowanych technologii i centra z branży twórczej oparte na nowoczesnych technologiach i innowacyjnych sektorach. Ponadto zainwestowano w rozwój kultury, która to stała się filarem nowego wizerunku marki Katowic, przy tym podejmujemy działania zarówno inwestycyjne jaki i pozainwestycyjne, których celem jest ciągła poprawa jakości życia mieszkańców, zwiększenie dostępności komunikacyjnej oraz wzrost atrakcyjności inwestycyjnej Katowic.

Takim przykładem może być Katowicki HUB gamingowo-technologiczny. Jest jednym z kluczowych projektów dla rozwoju nowych technologii w mieście. Celem projektu jest stworzenie na terenach postindustrialnych (wyłączonej z produkcji kopalni „Wieczorek” w Katowicach) nowoczesnej infrastruktury, w której funkcjonowałby „Katowicki Hub Gamingowo-Technologiczny”. Koncentracja w jednym miejscu firm z branży wysokich technologii ma na celu nie tylko wykorzystanie efektu synergii i kreatywnej współpracy podmiotów tego sektora gospodarki, ale również pozytywnie wpłynąć na społeczny i infrastrukturalny rozwój całej okolicy. Docelowym efektem kompleksowych działań będzie wykreowanie „Dzielnicy Nowych Technologii”, która byłaby kolejnym ważnym elementem wyróżniającym miasto w skali kraju i podkreślającym jego charakter, który już dziś kojarzony jest z sektorem nowoczesnych usług biznesowych i zaawansowanymi technologiami.

Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych przyjęło 25 września 2015 r. rezolucję „Agenda 2030”, w której sformułowało 17 celów zrównoważonego rozwoju. Jakie działania podejmują Katowice w celu ich realizacji?

Przedstawione w Agendzie cele są niezwykle ambitne i stawiają przed miastami poważne wyzwania. Z jednej strony stanowią kontynuację Milenijnych Celów Rozwoju, zwłaszcza w obszarach, które nie zostały wówczas osiągnięte, z drugiej – zostały przygotowane na podstawie wyników przeprowadzonych wcześniej konsultacji społecznych, przy zaangażowaniu wielu podmiotów na świecie, których głosy koncentrowały się na potrzebach najbiedniejszych i najsłabszych jednostek. Co nie mniej ważne, cele zostały opracowane z poszanowaniem prawa międzynarodowego oraz bazują na Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, międzynarodowych traktatach dotyczących praw człowieka oraz innych dokumentach strategicznych.

Światowe Forum Miejskie ma służyć konstruktywnej rozmowie o problemach współczesnych miast. Katowice, przygotowując się do organizacji przyszłorocznego wydarzenia, dokonało więc analizy swoich działań na wielu płaszczyznach: społecznych, gospodarczych i środowiskowych właśnie pod kątem opracowanych przez ONZ siedemnastu celów zrównoważonego rozwoju. Dzięki temu będziemy mogli wskazać te dziedziny, o których warto będzie podjąć dyskusję podczas WUF11.

Zanim jednak będziemy rozmawiać o tym podczas WUF, postanowiliśmy podzielić się z katowiczanami efektami tych prac. Trwająca w ubiegłym roku kilkanaście tygodni kampania informowała o tym, jak Katowice realizują siedemnaście celów zrównoważonego rozwoju. Najpierw w miejskiej przestrzeni pojawiły się bilbordy, których treść kierowała uwagę katowiczan ku kierunkom rozwoju wskazanym przez ONZ. Następnie na katowickim rynku umieszczono instalację, udekorowaną elementami zieleni, wykonaną z surowców pochodzących z recyklingu, która prezentowała działania miasta. Kampania prowadzona była również w Internecie – w mediach społecznościowych oraz na dedykowanej stronie: wuf11.katowice.eu. Również dzisiaj zaglądając na tę stronę, każdy może zapoznać się z listą działań podejmowanych przez Katowice, nawiązujących do siedemnastu celów zrównoważonego rozwoju.

Jaka jest rola polskiego rządu w organizacji 11. sesji Światowego Forum Miejskiego i jak ocenia Pan współpracę z rządem, a w szczególności z Małgorzatą Jarosińską – Jedynak, rządowym pełnomocnikiem ds. organizacji tego wydarzenia.

Listę naszych zadań reguluje zawarte z Ministerstwem porozumienie. Jego odpowiedzialność dotyczy między innymi przygotowania logistyczno-technicznego wydarzenia czy prac merytorycznych związanych z przygotowaniem zakresu programowego WUF11.

Współpracę z Panią Małgorzatą Jarosińską-Jedynak oceniam bardzo pozytywnie. Z wiadomych względów nasze współdziałanie w ostatnim czasie jest bardzo intensywne, są to zawsze dyskusje bardzo rzeczowe i konkretne.

Jakie inne podmioty zaangażowały się w organizację WUF?

Przy organizacji Światowego Forum Miejskiego współpracują z nami także organizacje samorządowe, m.in. Unia Metropolii Polskich im. Pawła Adamowicza, która będzie obecna podczas różnych eventów organizowanych podczas trwającego od 26 do 30 czerwca 2022 r. Forum. Staramy się także zaangażować podmioty prywatne i mieszkańców, m.in. przygotowujemy listę WUF11 FRIENDLY!, czyli rekomendowanych miejsc w naszym mieście, gdzie można dobrze zjeść, zrobić ciekawe zakupy, zabawić się, czy miło spędzić czas.

1 lipca 2017 r. powstała Górnośląsko – Zagłębiowska Metropolia. Jak z perspektywy 4 lat ocenia Pan jej funkcjonowanie?

Powstanie Metropolii było spełnieniem wieloletnich starań miast regionu o utworzenie związku metropolitalnego i wiązało się z dużymi oczekiwaniami. Jesteśmy świadomi, że budowanie silnej metropolii to proces długofalowy i ciągle jesteśmy jeszcze w jego początkowej fazie. Poprzez realizację wspólnych projektów i wymianę doświadczeń uczymy się współpracować, ale czeka nas jeszcze wiele lat konsekwentnej pracy. Nasza metropolia składa się z 41 gmin, w tym część to gminy miejsko-wiejskie i wiejskie. Z racji uwarunkowań w jakich one funkcjonują mamy do czynienia z obiektywnymi różnicami w spojrzeniu na funkcjonowanie metropolii. Z mojej perspektywy – jako prezydenta stolicy metropolii – zwiększenie decyzyjności Przewodniczącego GZM na rzecz największych miast przełożyłoby się na skuteczność zarządzania Metropolią.

Czy – jako prezydent miasta wchodzącego w skład GZM - dostrzega Pan korzyści (a może ograniczenia) z przynależności do Związku Metropolitalnego?

Pomimo różnych wizji kierunków rozwoju Metropolii współdziałamy w wielu obszarach. Mamy wspólny bilet dla komunikacji publicznej, wspólne standardy w zakresie infrastruktury rowerowej, utworzyliśmy grupy zakupowe dla wspólnego zakupu energii elektrycznej czy gazu. Obecnie trwają rozmowy dotyczące pomysłu budowy instalacji termicznego przetwarzania odpadów na terenie metropolii, co jest - z punktu widzenia ilości wytwarzanych odpadów komunalnych – bardzo istotną kwestią. Kolejnym, ważnym tematem jest powstanie Kolei Metropolitalnej, obecnie opracowywane jest dla niej wstępne studium wykonalności. Obserwując codzienne przemieszczanie się mieszkańców pomiędzy gminami metropolii widzimy, że największe ciążenia dojazdów notowane są do centralnej części województwa czyli Katowic. Transport szynowy ma ogromny potencjał w tym kierunku powinniśmy się rozwijać.

Michał Cyrankiewicz-Gortyński

Redaktor