Facebook
X
Linkedin– Gmach przy ulicy Zielnej, był świadkiem heroizmu, cierpienia i walki o wolność. 81 lat temu w tym miejscu rozegrała się jedna z najbardziej tragicznych bitew Powstania Warszawskiego. W samym sercu płonącego miasta młodzi ludzie – często dopiero wkraczający w dorosłość – przejęli ten budynek po 20 dniach dramatycznych walk. Dziś wspominamy tych, którzy walczyli tu z bronią w ręku, tych, którzy polegli, jak i tych, którzy wspierali ich z piwnic, szpitali, kuchni polowych. Jako prezydent Warszawy czuję głęboki obowiązek, by pamięć o tych wydarzeniach nie wygasła – napisał w liście odczytanym podczas uroczystości prezydent m.st. Warszawy Rafał Trzaskowski.
PAST-a podczas wojny
Podczas okupacji gmach PAST-y pełnił strategiczną rolę – mieściła się tam nowoczesna centrala telefoniczna, a także specjalna linia łącząca Warszawę bezpośrednio z Berlinem i dowództwem na froncie wschodnim. Budynek stanowił kluczowy węzeł łączności Generalnego Gubernatorstwa. Niemcy ufortyfikowali go bunkrem przy wejściu, a wysoki wieżowiec służył im jako punkt ogniowy.
Pierwsze szturmy rozpoczęły się 2 sierpnia 1944 roku. Po wielu nieudanych próbach gmach zdobyli żołnierze Batalionu „Kiliński” pod dowództwem rotmistrza Henryka Leliwy-Roycewicza, wspierani przez inne oddziały Armii Krajowej. Na szczycie budynku zawisła biało-czerwona flaga, a zdobycie PAST-y wzmocniło nie tylko pozycję powstańców, lecz także ich morale, dając nadzieję i siłę do dalszej walki.
PAST-a dziś
Dziś 50-metrowy przedwojenny wieżowiec nadal dominuje w panoramie centrum Warszawy i stanowi ważne miejsce pamięci. Przy wejściu umieszczono 17 tablic upamiętniających powstańców i ofiary walk.
Podczas tegorocznych obchodów wręczono również medale „Pro Partia” za szczególne zasługi w pielęgnowaniu pamięci o walce o niepodległość. Uhonorowani zostali: Zbigniew Chmielewski, Katarzyna Żukowska i Przemysław Żukowski.
Źródło: Strona Główna - Miasto Warszawa
Foto: Cezary Waś
